Formy ochrony przyrody

Na terenie Parku znajduje się 5 rezerwatów przyrody. Dla zachowania Chełmskich Torfowisk Węglanowych oraz związanych z nimi ginących, chronionych i bardzo rzadkich gatunków roślin i zwierząt utworzono rezerwaty: Brzeźno, Roskosz oraz Bagno Serebryskie. W celu zapewnienia jeszcze większej ochrony, torfowiska objęto Obszarem Specjalnej Ochrony Ptaków oraz Specjalnym Obszarem Ochrony Siedlisk, należącymi do sieci Natura 2000. Kolejne dwa rezerwaty na terenie Chełmskiego Parku Krajobrazowego to rezerwaty leśne: 

• Bachus - obejmuje naturalny, ponad 200 letni drzewostan z dużym udziałem dębu bezszypułkowego oraz formy krasu kredy piszącej – werteby krasowe. 
• Starodrzew Sosnowy - niewielki, ale wyjątkowy rezerwat, którego celem jest ochrona starodrzewu sosnowego (ok. 180 lat) rosnącego na siedlisku boru bagiennego. To przykład unikatowego ekosystemu bagiennego z bogactwem gatunków charakterystycznych dla torfowisk.

Rezerwat Bachus oraz tzw. Las Żaliński, ze względu na swoje walory siedliskowe również zostały wpisane w sieć Natura 2000 jako Specjalne Obszary Ochrony Siedlisk.

W najbliższej okolicy Parku znajduje się rezerwat Serniawy, utworzony w celu ochrony fragmentu łęgu olszowo-jesionowego i grądu niskiego pochodzenia naturalnego. W niedalekiej odległości są również 2 rezerwaty chroniące zbiorowiska roślin kserotermicznych oraz rezerwat florystyczny Stawska Góra. Stwierdzono tu 30 roślin mających status rzadkich, wśród których 6 objętych jest ochroną ścisłą. Do najcenniejszych okazów należy dziewięćsił popłocholistny. W pobliżu Parku znajduje się również rezerwat stepowy Wolwinów, który powołano w celu ochrony śródleśnej polany z murawą, na której występuje wiele rzadkich roślin stepowych, tj. wisienka stepowa, miłek wiosenny, dziewięćsił bezłodygowy czy obuwik pospolity.

Użytkami ekologicznymi na terenie Parku są liczne werteby krasowe oraz fragmenty niedostępnych lasów bagiennych na podłożu torfowym. Do tej formy ochrony zaliczana jest  również część zbiornika retencyjnego Stańków oraz torfowisko przy Jeziorze Słonym.

Na terenie Parku oraz jego otuliny jest 10 pomników przyrody: 1 dąb szypułkowy na terenie leśnictwa Petryłów w Nadleśnictwie Sobibór, 4 dęby szypułkowe i 1 sosna zwyczajna na terenie leśnictwa Borek w Nadleśnictwie Chełm, grupa 3 modrzewi europejskich w sadzie przy Rezydencji Biskupów Prawosławnych w Stańkowie oraz głaz narzutowy „Kamień Powstańców” w leśnictwie Sawin, Nadleśnictwa Chełm.

Chełmski Obszar Chronionego Krajobrazu rozszerza strefę otulinową Parku, od południa sięgając po miejscowość Leszczany, od północy - Urszulin, łącząc Chełmski Park Krajobrazowy z enklawą Poleskiego Parku Narodowego.